Sofra Adabıyla İlgili ne biliyoruz?

 

HAMD ALLAH’A MAHSUSTUR. SALAT VE SELAM PEYGAMBERİMİZE ALÎNE VE ASHABINA OLSUN.
اعوذُ با اللهِ منَ الشّيْطانِ الرّجيمْ
بِسْمِ اللهِ الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ
يَا أَيُّهَا النَّاسُ كُلُواْ مِمَّا فِي الأَرْضِ حَلاَلاً طَيِّباً. وَلاَ تَتَّبِعُواْ خُطُوَاتِ
الشَّيْطَانِ. إِنَّهُ لَكُمْ عَدُوٌّ مُّبِينٌ. صدق الله العظيم

 

“Ey insanlar! Yeryüzünde bulunanların (nimetlerimden) helal ve temiz olanlarından, yiyin. Fakat şeytanın adımlarına uymayın. Çünkü o sizin açık bir düşmanınızdır.” (Bakara 168 )
 

Cenabı Hak. Burada bütün insanlığa hitap ederek nimetlerin helal ve temiz olanlarından yememizi emrediyor. Şeytanın adımlarını, yolunu takip etmememizi emrediyor. Öyle ise Helâl nedir onu bilelim: Dini bir terim olarak; Şer’an izin verilmiş, hakkında yasaklama bulunmayan davranışı ve hükmü ifade eder. Helâl, aynı zamanda ‘Mubah’ ve ‘Caiz’ terimlerle de ifade edilir.
 

Rabbım!. Bir Ayette de mealen: “Ey iman edenler! Size kısmet ettiğimiz rızıkların hoş ve temiz olanlarından yiyin ve Allah'a şükredin. Eğer, yalnız O'na kulluk ediyorsanız.” (Bakara 172) Biz, Allah’a inanan ve kulluk edenler olarak, helâl ve temiz olanları yememiz, içmemiz ve sonunda da O’na şükretmemiz gerekir.
 

Sofrada nelere dikkat etmemiz, nelerden kaçınmamız gerekir şimdi onlara bakalım:
 

A- Soframızda bulunanların helâl ve temiz olmasına dikkat etmeliyiz. Bunu, Yukarıdaki ayetten açık olarak anlamaktayız. Çünkü haramla beslenen vücudun, cennete girmesi zorlaşır. Ayrıca haramla beslenmenin etkisi; kendimizde görüldüğü gibi evlatlarımızda Hatta torunlarımızda bile ortaya çıkabilir. Temiz ve helâl gıda ile beslenen vücuttaki kalp, huzur bulur. Vücut da sağlıklı olur.
 

B- Yemekten önce ve sonra elleri yıkamak sünnettir. Gelin görün ki, bu gün; çoğu insanımız, ne yemekten önce, ne de yemekten sonra ellerini yıkıyor. Peçeteye silerek geçiştiriyor. Hikmetinden sual sorulmaz. Korona virüs çıktı da korkumuzdan ellerimizi yıkamaya başladık. (Temennimiz! Onu Rabb’ım, En kısa zamanda üzerimizden kaldırsın inşaallah). Amin. Bakın bu hususu, Hz. Selman(r.a.) anlatıyor: “Tevrat’ta okudum; Yemeğin bereketi, yemekten sonra (el ve ağzı) yıkamadadır.” Diyordu. Bunu Peygamberimiz(s.a.v.)e söyledim. Peygamberimiz(s.a.v.) de: “Yemeğin bereketi yemekten önce ve sonraki yıkamalardadır.” Buyurdular. (Ebu Davut, Et’ıme:12. Cilt, 376] Yemekten önce ve sonra ellerin yıkanması hem sağlık hem de bereket açısından önemlidir.
 

C- Yemeğe Besmele ile başlamak: Peygamberimiz: “Sizden kim bir şey yerse ‘Bismillâh (Allah’ın adıyla)’ desin. Başlarken söylemeyi unutmuşsa, ortasında veya sonunda: ‘Bismillâhi fî evvelihî ve âhirihî (başında da sonunda da bismillâh).” Desin. (Ebû Dâvud, Et’ıme 16, 3767; Tirmizî, Et’ıme 47, 1859; K. Sitte, c. 11, s. 97)
 

Hz. Âişe (r. Anha) annemiz anlatıyor: “Rasulullah (s.a.v.), ashabından altı kişi ile Birlikte yemek yiyordu. Derken bir bedevî geldi. Besmele çekmeden iki lokmada yiyecekleri bitiriverdi. Rasûlullah(s.a.v.): “Eğer bu adam besmele çekseydi yemek hepinize yeterdi!” buyurdu. (Tirmizî, Et’ıme 47, -1859-; Küt. Sitte, c. 11, s. 97)
 

Şunu da kesin bilmeliyiz ki, besmelesiz başlanılan bir yemekde, hem bereket yoktur. Hem de yemeğimize şeytan ortak olmaktadır.
Bunu da İsra suresi 64. Ayetten anlıyoruz. Orada Rabbım Mealen: (Şeytan)a“…Mallarda ve çocuklarda onlara ortak ol! Kendilerine vaadde bulun...” buyurarak, şeytanın, haramla kazanılan ve de besmelesiz yediğimiz yemeğimize ortak olacağını haber veriyor.
Bu ayeti ve Allah’ın emirlerini göz-ardı etmeyelim.
 

D- Yemeği toplu olarak yemek, ayrı ayrı yememek: Rasulullah’ın (s.a.v.)in ashabı: “Ey Allah’ın Rasulü! Biz yiyoruz yiyoruz, ancak bir türlü doymuyoruz (ne yapalım)?” Dediler Bunun üzerine Rasulullah(s.a.v.): “Ayrı ayrı yiyor olmayasınız?” diye sordu. - “Evet” dediler. Rasulullah da şöyle buyurdu: “- Öyleyse yemeğinizde toplanın (bir sofra kurarak hep beraber yiyin). Yemeğe Allah’ın ismini zikrederek (Bismillâhirrahmânirrahîm diyerek) başlayın. Böyle yaparsanız yemeğiniz, hakkınızda mübarek(bereketli) kılınır.” (Ebû Dâvud, Et’ıme 15, -hadis no:3764-; İbn Mâce, Et’ıme 17, -3286-; K. Sitte, c. 11, s. 98)
 

Yemeği çoluk çocukla yemek, muhabbeti artırır. Çoğu ailelerde çocuklar; birlikte yiyebilmek için babalarının işten gelmesini beklerler. Yukarıdaki hadis-i şerif gereğince hem sünnete riayet etmiş, hem de örfümüzü korumuş oluruz. Bu gün, Türk milletindeki bu örfümüz, maalesef bitmiş durumdadır. Hâlbuki yemeği beraber ve toplu yemek; hem bereketin artmasına, hem de muhabbetin artmasına vesile olur. Bizim örflerimizin,adetlerimizin çoğunun kaynağı, Ayetlere veHadislere dayandığı için, ayrıca; bunu uygulamakla da bize sevap kazandıracağına inanıyorum.
 

E- Yemeği sıcak olarak yememek: Peygamberimiz (s.a.v.): “Sıcak, kaynar yemekten sakının! Çünkü o bereketi giderir. Soğutarak yemeyi tavsiye ederim. Çünkü o daha çok içe siner, bereketi daha büyüktür.” (Suyuti, Camius-sağır, Feyzul-Kadirle birlikte: 3/120,Hadis no:2896)
 

F- Yemeğe ve suya nefesini üflememek ve yemeği koklamamak: Ebu Katade (r.a.) ın rivayetine göre, Peygamberimiz (s.a.v.): “Kabın içine üflemeyi, solumayı yasakladı.” Buyurmuştur. (Buhari,vudu’ 19,Müslim, taharet, 65,eşribe: 121).
 

İnönü Üniversitesi tıp fakültesi çocuk sağlığı, ana bilim dalı ve hastalıkları Öğretim üyesi Prof. Dr. Cengiz YAKICI, “Ağızdan mikropların üfleyip püflemekle çevreye bulaştığını belirterek, vatandaşlara bu konuda dikkatli olmalarını önerdi.” Yakıcı, Ayrıca; Ağız temizliğine dikkat edilmesi gerektiğini belirterek, “Ağzımız çeşitli mikropları barındırıyor. Çok tehlikeli ve değişik mikropların bulunduğu bir yerdir” diyor.
 

Bin dört yüz küsur sene önce, Allah Rasulünün yemek ve su kabının içine üflemeyi, solumayı tavsiye etmemesi, bilim adamları tarafından, daha şimdilerde keşfedilmiştir… Yemek ve su kabına üflenmesi haram olan bir şey değildir. Yemeğe ve suya üflenmemesi, Peygamber efendimizin bir tavsiyesidir. Uyulduğu zaman kazanacak olan bizleriz.
 

Yüce Rabbimiz Mü’minun suresi:51. ayette: “Temiz olan şeylerden yeyin ve Salih amel işleyin. Çünkü şüphe yok ki ben yaptıklarınızı çok iyi bilenim.” Buyurur. (Mü’minun23/51. Ayet)
 

Helal olarak kazananlardan, besmele ile sofraya oturanlardan ve sonunda da şükredenlerden olmamız dileğiyle… Allah’a emanet olunuz.
 

Mustafa Arı kişisel web sitesi

Mustafa Arı hocamızın kişisel web sitesine gitmek için tıklayınız

Mustafa Arı Youtube kanalı abone olmayı unutmayınız.

Mustafa Arı hocamızın youtube kanalına gitmek için tıklayınız
 

Gönderen Mustafa ARI 97
Yayın tarihi 04/03/2019
Facebookta paylaş Twitterda Paylaş